Ημερίδα με θέμα : «Αρκαδίας μοναδικότητα: ταυτότητα του τόπου και σύγχρονες τεχνολογικές προκλήσεις». Τρίπολη 17.9.2016


Το ΤΕΕ Πελοποννήσου σε συνεργασία με τη Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, διοργάνωσαν ημερίδα με τίτλο «Αρκαδίας μοναδικότητα: ταυτότητα του τόπου και σύγχρονες τεχνολογικές προκλήσεις», στις 17 Σεπτεμβρίου 2016 στο Αποστολοπούλειο Πνευματικό Κέντρο στην Τρίπολη (Πρόσκληση-Πρόγραμμα), η οποία εντάσσεται στα πλαίσια προγραμματισμού για διεξαγωγή σειράς ημερίδων (Ανακοίνωση 7.9.2016) σε κεντρικές πόλεις της Περιφέρειας Πελοποννήσου (Τρίπολη, Ναύπλιο, Καλαμάτα, Κόρινθο) κατά την περίοδο Σεπτεμβρίου–Δεκεμβρίου 2016 (Εισαγωγικό Σημείωμα Επιστημονικών Ημερίδων της Έλενας Κωνσταντινίδου, Επικ. καθηγήτριας Σχολής Αρχιτεκτόνων ΕΜΠ).
Στην ομιλία της η Πρόεδρος του Τμήματος Χαρίκλεια Τσιώλη καλωσόρισε τους συμμετέχοντες και ανέφερε :
«Θα μιλήσομε για τον Τόπο μας, που την σημερινή εποχή, η εμπειρία όλων μας από τους τόπους διαμονής μας μόνο ευχάριστη δεν είναι. Οι πόλεις μας δεν είναι ελκυστικές, δεν έχουν χώρους για χρήση της Κοινότητας, δεν έχουν χαρακτήρα όπως επίσης και ευρύτερα χωρικά χαρακτηριστικά και πλέον έχουν ελάχιστους “τοπιοδείκτες”, κτήρια δηλ. που χαρακτηρίζουν την περιοχή στην οποία βρίσκονται.
Είναι πραγματικά θλιβερό να μιλάει κανείς για έλλειψη Ταυτότητας των πόλεων και των οικισμών γενικότερα στον Τόπο που άνθισε ο πρώτος πραγματικά Ελληνικός Πολιτισμός και ο διεθνούς ακτινοβολίας Μυκηναϊκός Πολιτισμός, που τα δείγματα της αρχιτεκτονικής του τα οποία έχουν φθάσει ως εμάς, θα εντυπωσίαζαν ακόμη και αν ήταν σύγχρονες κατασκευές με κορυφαίο το ανάκτορο του Νέστορα. Για την Αρκαδία, να θυμίσω ότι στην πρώιμη Αναγέννηση σήμαινε τον τόπο της γαλήνιας ομορφιάς – της ειρήνης και της πνευματικότητας ενώ στους πρωτοιστορικούς χρόνους υπήρξε η κοιτίδα του Ελληνικού Έθνους.
Η Πελοπόννησος στο σύνολό της, είναι μία Περιφέρεια με ιδιαίτερες φυσικές ποιότητες τόπου αλλά κυρίως με σημαντικότατη ιστορία παγκόσμιας πολιτισμικής μοναδικότητας, με τις πολιτιστικές της ρίζες να φθάνουν στην προϊστορική εποχή (τουλάχιστον 2.500 χρόνια π.Χ.), με την καθιέρωση, τον 17ο αιώνα π.Χ., της πρώτης Ελληνικής γραφής-της γραμμικής Β’, μία Περιφέρεια που σήμερα προσπαθεί να διατηρήσει τον χαρακτήρα της κρατώντας με τα δόντια τον κτηριακό πλούτο που δύσκολα επιβίωσε έως τις ημέρες μας.
Είναι ευτύχημα ότι σήμερα έχομε αρχίσει να κατανοούμε τη σημασία της σύνδεσης με τις ρίζες μας. Είναι σημαντικό γεγονός ότι ο μέσος πολίτης αρχίζει να αντιλαμβάνεται ότι η Οικιστική Παράδοση και η Πολιτιστική Δομική Κληρονομιά δεν πρέπει να θυσιαστούν στο βωμό της Οικονομικής ανάγκης. Όλα τα θέματα, που σχετίζονται με τον Πολιτισμό καθ’ εαυτό ή με την σχέση Πολιτισμού και Οικονομικής πλευράς της ζωής μας, μπορούν να έχουν αναμφίβολα σημαντική Αναπτυξιακή επίπτωση. Λέγοντας Ανάπτυξη, φυσικά δεν εννοούμε μόνο την Οικονομική Μεγέθυνση αλλά την πολύπλευρη θετική επίπτωση στο Βιοτικό μας επίπεδο και στην Ποιότητα ζωής μας, με άλλα λόγια εννοούμε την ευρύτερη έννοια της Βιώσιμης – Διατηρήσιμης και Αειφόρου Ανάπτυξης που εμπεριέχει ένα έντονο ανθρωποκεντρικό – κοινωνικό και περιβαλλοντικό περιεχόμενο. Ως τόσο αυτή η Αναπτυξιακή διάσταση δεν είναι το μοναδικό μας κίνητρο. Είναι και το ότι αυτό που υπήρξαμε και αυτό που είμαστε δεν πρέπει να χαθεί.
Το ΤΕΕ, ως αρμόδιος Τεχνικός Σύμβουλος της Πολιτείας και Σύμβουλος σε θέματα ανάπτυξης, μπορεί και πρέπει, αφ’ ενός να διασφαλίζει την επιστημονική υποστήριξη και την καινοτομία για την προστασία των ιστορικών μας κτηρίων-μνημείων και αφ’ ετέρου να συμβάλλει αποφασιστικά στη χάραξη στρατηγικής για την ενίσχυση των δημιουργικών οικονομιών με έμφαση στις έννοιες ταυτότητα και αειφορία αλλά και στη λήψη αποφάσεων για πολιτικές και μέτρα που θα υλοποιούν αυτόν το σχεδιασμό, λαμβάνοντας υπ’ όψη την κρίσιμη διάσταση της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και τη δυναμική της σε θέματα μιας ανθρωποκεντρικής διαδικασίας.
Πέρα από το ρόλο του ΤΕΕ, και ο καθένας από εμάς, ο κάθε Μηχανικός, είναι ο θεματοφύλακας της Πολιτιστικής Ταυτότητας στον τομέα αυτό δηλ. στην συνέχιση και προστασία της Πολεοδομικής και Αρχιτεκτονικής Παράδοσης. Είναι αναμφισβήτητο ότι η επανασύνδεση με το δημιουργικό μας παρελθόν θα μας βοηθήσει σε κάθε περίπτωση για την διατήρηση ή και επαναδιαμόρφωση οικιστικών συνόλων και καθ’ έκαστα κτηρίων δηλ. του συνόλου του Πολεοδομικού – Αρχιτεκτονικού και Περιβαλλοντικού μας πλούτου, χαρίζοντάς μας συγχρόνως και ένα φιλικό αναπτυξιακό εργαλείο. (είναι σαφές ότι η προστασία και η αειφόρος ανάπτυξη των οικιστικών συνόλων πάνε μαζί – είναι αλληλένδετες). Αυτή είναι μία αρμοδιότητα και καθήκον για το ΤΕΕ και για κάθε αγωνιζόμενο Μηχανικό. Αυτό το καθήκον, εμείς οι Μηχανικοί, το έχομε εκτελέσει μέσα από πολυάριθμες παρεμβάσεις σε μελέτες – επανασχεδιασμούς – συντηρήσεις – αποκαταστάσεις & γενικά δράσεις προστασίας και ανάδειξης του Πολιτιστικού Οικιστικού μας Αποθέματος, όπου υπενθυμίζομε ότι εμπλέκονται και οι υπηρεσίες νέων Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών. Πιστεύω δε, ότι πρέπει να είμαστε περήφανοι γιατί, με πολύ λίγους πόρους και σχεδόν ανύπαρκτη στήριξη από την Πολιτεία, αντιθέτως μάλιστα με πλήθος εμποδίων δαιδαλώδους Νομοθεσίας, Γραφειοκρατίας, Υποστελέχωσης Υπηρεσιών, χωρίς ολοκληρωμένο Πολεοδομικό-Χωροταξικό Σχεδιασμό, με άλλα λόγια, με συνεχή προβλήματα σε όλες τις φάσεις μελέτης – αδειοδότησης – κατασκευής, έχομε κάνει πάρα πολλά.
Στο πλαίσιο της στήριξης των συναδέλφων Μηχανικών-μελών του ΤΕΕ Πελοποννήσου στις παραπάνω δράσεις, διοργανώνομε, σε συνεργασία με την Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του ΕΜΠ, μία σειρά σχετικών ημερίδων-διαλέξεων σε πόλεις των Νομών της Περιφέρειάς μας. Πρακτικά δεν είναι δυνατόν σε μία μόνο ημερίδα να φωτίσομε όλες τις πτυχές και τις διαστάσεις του τόσο πολυσύνθετου ζητήματός μας. Έτσι φροντίσαμε σε κάθε μία ημερίδα να διατηρούμε μία κοινή γενική τοποθέτηση περί της ταυτότητας του Τόπου μας και μετά να αναφερόμαστε σε εξειδικευμένα πεδία της Επιστήμης και της Τεχνολογίας του Μηχανικού. Το άθροισμα ή η συμπληρωματικότητα των θεματικών πεδίων κάθε ημερίδας, νομίζομε ότι θα δώσει μία ολιστική – ολοκληρωμένη προσέγγιση της προστασίας και ανάδειξης της Πολιτιστικής Κληρονομιάς και Πολιτιστικής Ταυτότητας του Τόπου μας. Στην Τρίπολη δίνομε έμφαση σε θέματα αναβάθμισης και ανάπτυξης ορεινών οικισμών καθώς και αποκατάστασης ιστορικών κτιρίων. Στο Ναύπλιο, μπαίνομε σε πεδία ξύλινων κατασκευών, λιθοδομών, οπλισμένου σκυροδέματος. Στην Καλαμάτα, βλέπομε θέματα διαχείρισης και ανάδειξης αρχιτεκτονικής κληρονομιάς κ.ά. πολλά ενδιαφέροντα. Στην Κόρινθο, μπαίνομε σε πιο εξειδικευμένα πεδία, στο πεδίο του Ολοκληρωμένου Ενεργειακού Σχεδιασμού στο Δομημένο Περιβάλλον.»

Εισηγήσεις: